[{"data":1,"prerenderedAt":347},["ShallowReactive",2],{"$f1yhct1i66444x":3,"$f2aijsw55zu7jm":21},{"slug":4,"title":5,"date":6,"categories":7,"excerpt":17,"image":18,"thumb":19,"imageAlt":5,"html":20},"benchmarken-llms-nederlandse-examens-bespaart-jou-geld","Ik besteedde mijn geld om LLM’s te benchmarken op Nederlandse examens – zodat jij dat niet hoeft te doen","2024-11-05T07:51:41",[8,11,14],{"slug":9,"name":10},"ai-in-onderwijs","AI in Onderwijs",{"slug":12,"name":13},"innovaties-in-ai","Innovaties in AI",{"slug":15,"name":16},"wat-is-de-invloed-van-ai-op-scholen","Wat is de invloed van AI op scholen","In dit blog deel ik mijn ervaringen met het benchmarken van verschillende grote taalmodellen (LLM’s) op basis van Nederlandse staatsexamens. Veel benchmarks richten zich op Engels, waardoor specifieke prestaties in het Nederlands vaak onderbelicht blijven. Ik verzamelde en verwerkte meer dan 12.000 PDF’s met examenvragen om inzicht te krijgen in hoe modellen zoals o1-mini, GPT-4o en Claude-3 presteren op begrijpend lezen en andere Nederlandstalige taken. Het resultaat? o1-mini blijkt beter én goedkoper te presteren dan duurdere modellen. Dit blog biedt waardevolle inzichten voor bedrijven die Nederlandstalige AI-toepassingen willen bouwen of opschalen.","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F11\u002F1727253666351-1-png.webp","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F11\u002F1727253666351-1-768x432.webp","\u003Ch1>Ik besteedde mijn geld om LLM's te benchmarken op Nederlandse examens – zodat jij dat niet hoeft te doen\u003C\u002Fh1>\n\u003Cp>Veel van mijn klanten vragen om advies over welke LLM (Large Language Model) het meest geschikt is voor het ontwikkelen van producten voor Nederlandstalige gebruikers. De meeste beschikbare benchmarks zijn echter meertalig en richten zich niet specifiek op Nederlands. Als machine learning engineer en promovendus in machine learning aan de Universiteit van Amsterdam begrijp ik hoe belangrijk benchmarks zijn geweest voor de vooruitgang van AI, maar ik zie ook de risico’s wanneer benchmarks blind worden vertrouwd. Daarom besloot ik mijn eigen Nederlandsspecifieke benchmarks uit te voeren.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>In dit artikel geef ik een diepgaande blik op mijn eerste poging om verschillende grote taalmodellen (LLM’s) te benchmarken op basis van echte Nederlandse examenvragen. Ik neem je mee door het hele proces, van het verzamelen van meer dan 12.000 examenvragen uit PDF-bestanden tot het omzetten van deze vragen in vraag-antwoordparen en het automatisch beoordelen van de prestaties van de modellen met behulp van LLM’s. Je leest hoe modellen als o1-preview, o1-mini, GPT-4o, GPT-4o-mini en Claude-3 presteerden op verschillende Nederlandse onderwijsniveaus, van VMBO tot VWO, en of de hogere kosten van sommige modellen daadwerkelijk tot betere resultaten leiden. Dit is een eerste stap in het proces, en ik ben van plan in toekomstige posts dieper in te gaan op andere modellen en taken. Ik bespreek ook de uitdagingen en kosten, en geef inzicht in welke modellen de beste waarde bieden voor Nederlandstalige taken. Voor iedereen die producten op basis van LLM’s voor de Nederlandse markt wil ontwikkelen of opschalen, biedt dit artikel waardevolle inzichten die kunnen helpen bij het maken van keuzes.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Het is tegenwoordig gebruikelijk voor bedrijven zoals OpenAI om gedurfde, bijna extravagante claims te maken over de mogelijkheden van hun modellen, vaak zonder voldoende real-world validatie. Daarom is het benchmarken van deze modellen essentieel — vooral wanneer ze worden gepresenteerd als oplossingen voor alles, van complexe redeneerprocessen tot subtiele taalbegripstaken. Met zulke grote claims is het noodzakelijk om objectieve tests uit te voeren om te zien hoe goed deze modellen werkelijk presteren, en specifiek, hoe ze omgaan met de unieke uitdagingen van de Nederlandse taal.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Tot mijn verbazing blijkt dat er nog weinig onderzoek is gedaan naar benchmarks voor het Nederlands, wat mij ertoe aanzette om het heft in eigen handen te nemen op een regenachtige middag. Met zoveel instellingen en bedrijven die steeds meer op deze modellen vertrouwen, leek het me de juiste tijd om te beginnen met het valideren ervan. Dit is mijn eerste poging om die leemte te vullen, en ik hoop dat het waardevolle inzichten biedt voor iedereen die werkt met de Nederlandse taal.\u003C\u002Fp>\n\u003Cimg src=\"\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F11\u002F1727252395966-png.avif\" alt=\"Sam Altman van OpenAI aan het woord in een podcast\" loading=\"lazy\">\n\u003Cp>\u003Cem>Mijn interpretatie van deze afbeelding: Sam Altman (OpenAI) zit in een podcast en maakt gewaagde claims over nieuwe modellen die veel beter zijn en dat we dicht bij AGI zijn. Tijd om te controleren of dat klopt!\u003C\u002Fem>\u003C\u002Fp>\n\u003Ch3>Waarom Nederlandsspecifieke Benchmarks Belangrijk Zijn\u003C\u002Fh3>\n\u003Cp>Veel van mijn klanten werken met Nederlandstalige producten en hebben AI-modellen nodig die zowel kostenefficiënt als sterk presterend zijn in het begrijpen en verwerken van Nederlands. Hoewel grote taalmodellen (LLM’s) indrukwekkende vooruitgang hebben geboekt, richten de meeste benchmarks zich op Engels of meertalige capaciteiten en verwaarlozen ze vaak de nuances van kleinere talen zoals Nederlands. Dit gebrek aan aandacht voor Nederlands is significant, omdat taalkundige verschillen tot grote prestatieverschillen kunnen leiden wanneer een model niet-Engelse teksten moet begrijpen.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Vijf jaar geleden waren NLP-modellen voor het Nederlands — zoals de eerste versies van BERT — nog verre van volwassen. Destijds presteerden traditionele methoden zoals TF-IDF gecombineerd met logistische regressie vaak beter dan de vroege deep-learning modellen voor Nederlandse taaltoepassingen waar ik aan werkte. Inmiddels hebben modellen en datasets een enorme sprong voorwaarts gemaakt, vooral door de opkomst van transformers en meertalig voorgetrainde LLM’s. Toch is het essentieel om te verifiëren hoe goed deze vooruitgangen zich vertalen naar specifieke talen zoals het Nederlands. De aanname dat prestatieverbeteringen in het Engels ook gelden voor andere talen, gaat niet altijd op, zeker niet bij complexe taken zoals begrijpend lezen.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Daarom heb ik me gericht op het opzetten van een aangepaste benchmark voor het Nederlands, met gebruik van echte examendata van de Nederlandse “Nederlands” examens. Deze examens gaan niet alleen over eenvoudige taalverwerking; ze testen “begrijpend lezen” en vereisen dat studenten de intentie achter diverse teksten begrijpen en genuanceerde vragen hierover beantwoorden. Dit soort taken is bijzonder belangrijk omdat het realistische toepassingen weerspiegelt, zoals het verwerken en samenvatten van juridische documenten, nieuwsartikelen of klantvragen in het Nederlands.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Door LLM’s te benchmarken op deze specifieke taak wilde ik dieper inzicht krijgen in hoe modellen omgaan met de complexiteit van de Nederlandse taal, vooral wanneer ze intenties moeten interpreteren, conclusies moeten trekken en nauwkeurige antwoorden moeten geven. Dit is van groot belang voor bedrijven die producten bouwen op maat van Nederlandstalige gebruikers. Mijn doel was om een meer gerichte en relevante benchmark te creëren om te helpen bepalen welke modellen de beste prestaties leveren voor het Nederlands, in plaats van te vertrouwen op algemene meertalige benchmarks die de nuances van de taal niet volledig weergeven.\u003C\u002Fp>\n\u003Cimg src=\"\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F11\u002F1727252419646-png.avif\" alt=\"Voorblad van het VWO-examen Nederlands 2024\" loading=\"lazy\">\n\u003Cimg src=\"\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F11\u002F1727252396430-png.avif\" alt=\"Examentekst ‘Fastfood voor jonge lezers: de schadelijke promotie van pulp in het onderwijs’\" loading=\"lazy\">\n\u003Cimg src=\"\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F11\u002F1727252395465-png.avif\" alt=\"Examenvragen bij de tekst ‘Pulp in het Nederlandse leesonderwijs?’\" loading=\"lazy\">\n\u003Ch3>Hoe de Benchmark Werkt\u003C\u002Fh3>\n\u003Cp>Hier volgt een overzicht van het opzetten en uitvoeren van deze benchmark:\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>PDF-Verzameling\u003C\u002Fstrong>: Om te beginnen heb ik meer dan 12.000 PDF-bestanden van Nederlandse staatsexamens verzameld. Deze examens bevatten leesfragmenten en vragen om het vermogen van studenten te toetsen in het begrijpen en interpreteren van Nederlandse teksten.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>Data-Extractie\u003C\u002Fstrong>: Vervolgens heb ik relevante informatie uit de PDF’s gehaald met behulp van LLM’s, waarbij de tekst werd omgezet in gestructureerde vraag-antwoordparen. Een typische vraag uit een PDF kan bijvoorbeeld zijn: “Wat is de hoofdgedachte van de schrijver in alinea 3 van tekst 2?” Na de extractie ziet dit eruit als: Vraag: Wat is de hoofdgedachte van de schrijver in alinea 3? Correct Antwoord: De auteur stelt dat technologische vooruitgang zowel positieve als negatieve gevolgen heeft (2 punten).\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>Modelselectie\u003C\u002Fstrong>: De geselecteerde modellen omvatten een mix van bekende LLM’s, van kleinere en kostenefficiënte modellen zoals o1-mini en gpt-4o-mini tot duurdere opties zoals o1-preview. Deze modellen zijn getest op Nederlandse leestaken, zoals “begrijpend lezen” uit het Nederlandse “Nederlands” examen. Modellen van Anthropic, zoals Claude-3–5-sonnet en Claude-3-haiku, zijn ook opgenomen om de prestaties te vergelijken met de GPT-familie. Deze eerste benchmark is nog niet volledig, maar ik kan in de toekomst meer modellen toevoegen indien gewenst.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>Vraagbeantwoording\u003C\u002Fstrong>: Hier werd het interessant! Via de API’s van de LLM’s gaf ik elk model een vraag en de bijbehorende tekst, en liet ik hen de vragen beantwoorden. Het werd minder leuk toen de duurdere modellen in actie kwamen en mijn creditcard zich duidelijk liet horen. De moeite die ik doe voor mijn lezers!\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>Geautomatiseerde Beoordeling\u003C\u002Fstrong>: Met een prompt die het juiste antwoord kent, vraag ik om een objectieve vergelijking: bevat het antwoord van het LLM het vereiste antwoord? Op deze manier worden de antwoorden van de modellen vergeleken met de correcte antwoorden uit de officiële antwoordbladen. Elke vraag krijgt een score op basis van de mate waarin het antwoord van het model overeenkomt met het juiste antwoord.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>Scoring en Rapportage\u003C\u002Fstrong>: Na het beoordelen worden de modellen geëvalueerd op het aantal punten dat ze hebben behaald ten opzichte van het maximale aantal punten per examen. Deze score laat zien welke modellen sterk presteren en welke moeite hebben met Nederlandse leesbegripstaken.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Het is bijna surrealistisch — LLM’s die andere LLM’s beoordelen en door LLM’s worden nagekeken, zonder een mens in zicht (behalve ik, die de code schreef op een regenachtige middag). Deze methode maakt schaalbare en geautomatiseerde vergelijkingen mogelijk, maar is niet zonder beperkingen. Hoewel dit een goed uitgangspunt biedt voor modelvergelijking, vormt het niet het definitieve oordeel. Toch heb ik dit opgezet om inzicht te krijgen in hoe deze modellen presteren in de context van de Nederlandse taal.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch3>De API-Kosten Dilemma\u003C\u002Fh3>\n\u003Cp>Het uitvoeren van deze benchmarks bracht aanzienlijke kosten met zich mee. Het verwerken van volledige examenvragen met elke API-aanroep verbruikte snel tokens, waardoor ik meer dan €100 aan API-kosten uitgaf voor deze eerste testronde. Dit dwong me om het aantal vragen dat ik met de verschillende modellen kon verwerken te beperken, maar het leverde toch waardevolle inzichten op.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Als er Nederlandse instellingen geïnteresseerd zijn in een samenwerking voor uitgebreidere benchmarks, werk ik graag samen om dit project op te schalen. Door de scope uit te breiden, kunnen we dieper ingaan op een breder scala aan examens, het aantal beantwoorde vragen aanzienlijk vergroten, en een bredere selectie modellen benchmarken. Dit zou nog uitgebreidere inzichten bieden in de modelprestaties, ons begrip verfijnen van hoe verschillende LLM’s omgaan met Nederlandstalige taken op verschillende onderwijsniveaus en moeilijkheden, en bedrijven helpen om te kiezen voor het best presterende model in plaats van het model met de beste marketing.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Ik heb twee afzonderlijke benchmarks uitgevoerd: één met kleinere, goedkopere modellen en één met grotere, duurdere modellen, tot ik mijn dagelijkse API-limieten bereikte. Het aantal examenvragen was 329 voor de goedkopere modellen en 104 voor de duurdere “titanen.” Ter vergelijking: dit komt neer op wat een mens zou doen in ongeveer 4 tot 13 volledige examens.\u003C\u002Fp>\n\u003Cimg src=\"\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F11\u002F1727252394625-png.avif\" alt=\"Staafdiagram met de prijs per miljoen tokens van zes LLM’s; o1-preview is verreweg het duurst, o1-mini het goedkoopst\" loading=\"lazy\">\n\u003Cp>Hiernaast een overzicht van de modelprijzen (per 25 september, \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fllmpricecheck.com\u002F\">volgens LLM Price Check\u003C\u002Fa>)\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>Prijsvergelijking van Modellen:\u003C\u002Fstrong>\u003Cbr>Het “o1-preview”-model kost $10 per miljoen tokens voor input en $30 voor output. “o1-mini” daarentegen kost slechts $0,10 per miljoen tokens voor input en $0,25 voor output. Dit betekent dat “o1-preview” ongeveer 114 keer duurder is dan “o1-mini.” De vraag is dus of deze extra kosten daadwerkelijk leiden tot betere prestaties, en zo ja, in welke mate. Is de meerprijs het waard?\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>Benchmarking van de Modellen: Snel, Goedkoop, en… Beter?\u003C\u002Fstrong>\u003Cbr>Sinds de lancering van o1-preview was ik sceptisch over de prestaties van dit model, aangezien het trager en aanzienlijk duurder leek dan andere modellen. Ik was dus benieuwd hoe het zou presteren in deze benchmark.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>Resultaten van 6 LLM’s die antwoorden op 104 Nederlandse examenvragen vergelijken.\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Interessant genoeg presteerde het o1-mini model zelfs beter dan de duurdere opties, zoals GPT-4o en o1-preview. Concreet behaalde o1-mini 66,75% van de mogelijke punten, vergeleken met 62,32% voor GPT-4o en 61,91% voor o1-preview. Op basis van deze resultaten overweeg ik nu om voor Nederlandstalige taken over te stappen van GPT-4o-mini, dat 61,36% behaalde, naar o1-mini vanwege de betere prestaties en aanzienlijk lagere kosten.\u003C\u002Fp>\n\u003Cimg src=\"\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F11\u002F1727252395270-png.avif\" alt=\"Staafdiagram met het percentage behaalde punten per model; o1-mini scoort het hoogst, claude-3-haiku het laagst\" loading=\"lazy\">\n\u003Cimg src=\"\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F11\u002F1727252394454-png.avif\" alt=\"Staafdiagram met het percentage behaalde punten van gpt-4o, gpt-4o-mini en claude-3-haiku\" loading=\"lazy\">\n\u003Cp>\u003Cstrong>Resultaten van 3 LLM’s die antwoorden op 329 Nederlandse examenvragen vergelijken\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Benchmarking van de Modellen: Snel, Goedkoop en… Beter?\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Sinds de lancering van o1-preview was ik sceptisch over de prestaties van dit model, aangezien het trager en aanzienlijk duurder leek dan andere modellen. Ik was dus benieuwd hoe het zou presteren in deze benchmark.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Interessant genoeg presteerde het o1-mini model beter dan de duurdere opties zoals GPT-4o en o1-preview. Concreet behaalde o1-mini 66,75% van de mogelijke punten, vergeleken met 62,32% voor GPT-4o en 61,91% voor o1-preview. Op basis van deze resultaten overweeg ik nu om voor Nederlandstalige taken over te stappen van GPT-4O-mini, dat 61,36% behaalde, naar o1-mini vanwege de betere prestaties en de aanzienlijk lagere kosten.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>Prestaties van Andere Modellen:\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n\u003Cli>Claude-3–5-sonnet behaalde 61,28%.\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>Claude-3-haiku bleef achter met slechts 42,91%.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\u003Cp>Het gebruik van de Claude-modellen zou dus leiden tot minder presterende en tegelijkertijd duurdere producten.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>Omgaan met Verschillende Onderwijsniveaus:\u003C\u002Fstrong>\u003Cbr>De examens zijn verdeeld over verschillende onderwijsniveaus, zoals VMBO, HAVO en VWO. Mijn systeem houdt bij hoe goed de modellen presteren op deze verschillende niveaus. Zoals verwacht, behaalden de modellen betere resultaten op de eenvoudigere VMBO-vragen en hadden ze meer moeite met de complexere VWO-vragen. Dit benadrukt de waarde van een kosteneffectief model zoals o1-mini, dat niet alleen goed presteert over uiteenlopende taken heen, maar ook sterke resultaten laat zien bij complexere educatieve inhoud.\u003C\u002Fp>\n\u003Cimg src=\"\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F11\u002F1727252394364-1-png.avif\" alt=\"Heatmap met het percentage behaalde punten per model en onderwijsniveau (VMBO-KB, VMBO-GL\u002FTL, HAVO, VWO)\" loading=\"lazy\">\n\u003Cimg src=\"\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F11\u002F1727252395370-1-png.avif\" alt=\"Heatmap met het percentage behaalde punten van zes modellen op VMBO-GL\u002FTL- en VWO-examens\" loading=\"lazy\">\n\u003Cp>\u003Cstrong>Omgaan met Verschillende Onderwijsniveaus:\u003C\u002Fstrong>\u003Cbr>De examens zijn verdeeld over verschillende onderwijsniveaus, zoals VMBO, HAVO en VWO. Mijn systeem houdt bij hoe goed de modellen presteren op deze verschillende niveaus. Zoals verwacht, behaalden de modellen betere resultaten op de eenvoudigere VMBO-vragen en hadden ze meer moeite met de complexere VWO-vragen. Dit benadrukt de waarde van een kosteneffectief model zoals o1-mini, dat niet alleen goed presteert over uiteenlopende taken heen, maar ook sterke resultaten laat zien bij complexere educatieve inhoud.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch3>Beperkingen en Volgende Stappen\u003C\u002Fh3>\n\u003Cp>Belangrijk om te vermelden is dat sommige Nederlandse examenvragen mogelijk deel hebben uitgemaakt van de trainingsdata voor bepaalde LLM’s, wat de resultaten kan beïnvloeden. Toch bieden deze benchmarks waardevolle inzichten voor ontwikkelaars die werken aan Nederlandstalige producten.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Dat gezegd hebbende, is het aantal verwerkte vragen tot nu toe relatief beperkt. In toekomstige iteraties ben ik van plan om uitgebreidere benchmarks uit te voeren om diepere inzichten in de prestaties van de modellen te genereren.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Deze aanpak voor benchmarking kan worden uitgebreid naar andere vakken, waarbij ik ook pure tekstvragen heb gefilterd. Het opzetten van een benchmark voor multimodale modellen, die zowel tekst als afbeeldingen kunnen analyseren, zou bijzonder interessant zijn. Veel examens, zoals geschiedenis en aardrijkskunde, bevatten visuele elementen zoals grafieken, kaarten en diagrammen.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>In de toekomst kan deze methode eenvoudig worden toegepast op andere Nederlandse vakken, zoals Biologie, Natuurkunde, Scheikunde, Wiskunde A\u002FB\u002FC, Aardrijkskunde, Bedrijfseconomie, Economie, Filosofie, Geschiedenis, Maatschappijwetenschappen, Kunst, Muziek, Tehatex, en talen als Arabisch, Duits, Engels, Frans, Fries, Grieks, Latijn, Russisch, Spaans en Turks. Een uitbreiding naar vakken zoals Natuur- en Scheikunde 1 & 2, Wiskunde, Maatschappijleer en zelfs kunstvakken (bijv. Dans, Drama, Beeldende vakken) zou een breed beeld geven van de modelprestaties over verschillende disciplines heen.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Als je geïnteresseerd bent in het ondersteunen van dit project, neem dan gerust contact op of \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fbuymeacoffee.com\u002Fmaartensukel\">koop een kop koffie\u003C\u002Fa>! De code die ik heb ontwikkeld is schaalbaar en kan, met de juiste middelen, een veel groter bereik van Nederlandse examens en onderwerpen aan. Een samenwerking om deze aanvullende vakken en multimodale benchmarks te verkennen, zou nog diepere inzichten opleveren in hoe AI-modellen presteren binnen het Nederlandse onderwijs.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch3>Tot Slot\u003C\u002Fh3>\n\u003Cp>Voor ondersteuning bij het op verantwoorde wijze bouwen of opschalen van AI- of machine learning-producten, of als je benieuwd bent naar welke LLM’s het best presteren in specifieke talen zoals Nederlands, help ik graag via mijn bedrijf, \u003Ca href=\"the-ai-factory.nl\">The AI Factory\u003C\u002Fa>. Neem gerust contact op! Vond je deze benchmark nuttig? Volg me dan op \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.linkedin.com\u002Fin\u002Fmaartensukel\u002F?lipi=urn%3Ali%3Apage%3Ad_flagship3_pulse_read%3BUcwHicwBQSqB2iVDrxnL8A%3D%3D\">LinkedIn\u003C\u002Fa> voor updates over toekomstige inzichten in AI en prestaties.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2>Lees er meer over in mijn boek De AI Revolutie\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Dit artikel is onderdeel van een serie rondom mijn boek \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.uitgeverijbalans.nl\u002Fboeken\u002Fde-ai-revolutie\u002F\">“De AI-Revolutie: Hoe kunstmatige intelligentie de maatschappij gaat veranderen (en daar nu al mee bezig is)”\u003C\u002Fa>, het boek is te koop in de betere boekhandel en online te bestellen. In dit boek duik ik dieper in de invloed van AI op onze toekomst en hoe we als samenleving de juiste koers kunnen bepalen in deze nieuwe, spannende tijd.\u003C\u002Fp>\n\u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.managementboek.nl\u002Fboek\u002F9789463823098\u002Fde-ai-revolutie-maarten-sukel?affiliate=8488\" class=\"btn\">bestel op managementboeken.nl\u003C\u002Fa>\n\u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.bol.com\u002Fnl\u002Fnl\u002Fp\u002Fde-ai-revolutie\u002F9300000152893450\u002F?bltgh=qPF24GghJKjgvIuskIpAvA.2_18.19.ProductTitle\" class=\"btn\">bestel op bol.com\u003C\u002Fa>\n\u003Cimg width=\"600\" height=\"600\" src=\"\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F09\u002F3D-Sukel-De-AI-Revolutie-600x600-1.png\" alt=\"AI revolutie\" loading=\"lazy\">",[22,33,41,50,59,68,77,88,97,107,118,129,138,153,162,171,176,185,198,209,222,233,245,255,266,277,288,299,314,327,338],{"slug":23,"title":24,"date":25,"categories":26,"excerpt":30,"image":31,"thumb":32,"imageAlt":24},"gebruik-van-ai-door-kamerleden-en-premier","Gebruik van AI door kamerleden en premier","2026-09-14T17:25:30",[27],{"slug":28,"name":29},"media","Media","Een kwart van de Kamervragen bevat AI-sporen, blijkt uit onderzoek van de NOS. Vorige week concludeerde de Volkskrant hetzelfde over de socialemediaberichten van premier Jetten. Voor beide onderzoeken werd ik gevraagd de methode te toetsen en mee te denken wat de resultaten betekenen. Een paar nuances die ik belangrijk vind:– AI-detectors zoals Pangram zijn niet…","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2026\u002F09\u002F0x0x1920x1080-1536x864-1.webp","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2026\u002F09\u002F0x0x1920x1080-1536x864-1-768x432.webp",{"slug":34,"title":35,"date":36,"categories":37,"excerpt":39,"image":40,"thumb":40,"imageAlt":35},"interview-telegraaf","Interview telegraaf","2026-07-29T07:27:35",[38],{"slug":28,"name":29},"Leuk gesprek gehad met Gabi Ouwerkerk van De Telegraaf over mijn werk als ondernemer. Twee jaar geleden begon ik na mijn promotieonderzoek The AI Factory B.V. Inmiddels bouw ik samen met een klein team aan AI-oplossingen voor bedrijven en start-ups, en aan producten als Murmel, FirstRing en Parlinq. In onderstaand artikel lees je onder andere…","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2026\u002F07\u002FScreenshot-2026-07-29-at-09.27.03.png",{"slug":42,"title":43,"date":44,"categories":45,"excerpt":47,"image":48,"thumb":49,"imageAlt":43},"murmel-bij-bnr","Murmel bij BNR","2026-06-22T07:09:00",[46],{"slug":28,"name":29},"Laats mocht ik bij BNR aanschuiven om te vertellen over Murmel, het Nederlandse systeem om van audio tekst te maken. De uitzending is hier terug te kijken: https:\u002F\u002Fwww.bnr.nl\u002Fnieuws\u002Ftech-innovatie\u002F10601192\u002Fmurmel-begrijpt-haagse-h-en-zachte-g-nederlands-spraakmodel-troeft-grote-techspelers-af","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2026\u002F06\u002FScreenshot-2026-06-22-at-09.09.59.png","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2026\u002F06\u002FScreenshot-2026-06-22-at-09.09.59-768x372.png",{"slug":51,"title":52,"date":53,"categories":54,"excerpt":56,"image":57,"thumb":58,"imageAlt":52},"verliezen-van-werk-eenvandaag","Verliezen van werk – EenVandaag","2026-06-22T07:07:28",[55],{"slug":28,"name":29},"Is het terecht dat mensen wakker liggen omdat ze bang zijn hun baan kwijt te raken? Met die vraag belde EenVandaag van NPO Radio 1 mij zojuist tijdens de lunch op. En eerlijk gezegd: ja, ik denk zeker dat er de komende jaren banen zullen verdwijnen die voorheen een goede boterham konden opleveren. Je ziet…","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2026\u002F06\u002FScreenshot-2026-06-22-at-09.06.45.png","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2026\u002F06\u002FScreenshot-2026-06-22-at-09.06.45-768x426.png",{"slug":60,"title":61,"date":62,"categories":63,"excerpt":65,"image":66,"thumb":67,"imageAlt":61},"beleidsradar-gaat-verder-als-parlinq","BeleidsRadar gaat verder als Parlinq","2026-05-27T11:15:29",[64],{"slug":12,"name":13},"Het platform dat ik bouwde om beleidsmonitoring sneller en slimmer te maken, krijgt een nieuwe naam: Parlinq, onderdeel van Publyon. Wat begon als een idee, groeide uit tot een tool die dagelijks wordt gebruikt door mensen die het Haagse en Brusselse speelveld volgen. Met Publyon erachter, een gevestigde naam in public affair, komt er meer…","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2026\u002F05\u002FScreenshot-2026-05-27-at-13.18.25.png","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2026\u002F05\u002FScreenshot-2026-05-27-at-13.18.25-768x349.png",{"slug":69,"title":70,"date":71,"categories":72,"excerpt":74,"image":75,"thumb":76,"imageAlt":70},"murmel-nederlandse-spraakherkenning","Murmel – Nederlandse spraakherkenning","2026-04-14T07:36:38",[73],{"slug":12,"name":13},"Naast lezingen en advieswerk bouw ik ook zelf AI-producten. Murmel is daar een van: een spraak-naar-tekst model specifiek ontwikkeld voor de Nederlandse taal. Waar de meeste spraakmodellen zijn geoptimaliseerd voor Engels, is Murmel getraind op duizenden uren aan Nederlands gesproken audio. Het resultaat: een woordfoutenpercentage beter dan elk open-source alternatief voor Nederlandse audio. Murmel draait…","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2026\u002F04\u002FScreenshot-2026-04-13-at-21.05.20.png","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2026\u002F04\u002FScreenshot-2026-04-13-at-21.05.20-768x437.png",{"slug":78,"title":79,"date":80,"categories":81,"excerpt":85,"image":86,"thumb":87,"imageAlt":79},"emoticons-op-kinderfotos-worden-makkelijk-weggehaald-door-ai-dit-kun-je-doen-om-misbruik-tegen-te-gaan","Emoticons op kinderfoto’s worden makkelijk weggehaald door AI. Dit kun je doen om misbruik tegen te gaan","2026-01-13T08:34:16",[82],{"slug":83,"name":84},"ai-en-privacy","AI en Privacy","Kan AI een sticker verwijderen op een foto van je kind? Nee dat kan niet, maar het is wél mogelijk om op basis van andere beelden onderdelen van foto’s in te vullen. Dat kan altijd al, maar wordt de afgelopen jaren snel makkelijker en beter. Gisteren belde Eymeke Verhoeven-Lobbezoo van Nederlands Dagblad naar aanleiding van…","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2026\u002F01\u002F114dd010-6bb4-4dac-a3bd-5a6cb3f3c437.webp","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2026\u002F01\u002F114dd010-6bb4-4dac-a3bd-5a6cb3f3c437-768x432.webp",{"slug":89,"title":90,"date":91,"categories":92,"excerpt":95,"image":96,"thumb":96,"imageAlt":90},"tiktok-wordt-overspoeld-met-racistische-en-seksistische-ai-videos-met-miljarden-weergaven-per-maand","TikTok wordt overspoeld met racistische en seksistische AI-video’s, met miljarden weergaven per maand","2025-12-14T08:34:47",[93,94],{"slug":83,"name":84},{"slug":28,"name":29},"Ik sprak van de week met Miluska van Rompu van de Volkskrant over een nieuw onderzoek van AI Forensics: TikTok wordt overspoeld met AI slob met vaak sterke racistische of seksistische kenmerken. In mijn boek “De AI Revolutie” ging ik al in op een snel toenemende stortvloed van synthetische media, een periode waarin we ons…","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2026\u002F01\u002Fvoorbeelden-van-video-s-die-ai-forensics-heeft-onderzocht-2480w.jpeg",{"slug":98,"title":99,"date":100,"categories":101,"excerpt":105,"image":106,"thumb":106,"imageAlt":99},"intelligent-en-schaalbaar-ai-toezicht","Intelligent en schaalbaar AI-toezicht","2025-10-27T09:23:02",[102],{"slug":103,"name":104},"regelgeving-en-ai","Regelgeving en AI","Voor het Tijdschrift voor Toezicht schreef ik een essay over hoe we effectief toezicht op AI kunnen organiseren zonder innovatie te smoren. De huidige toezichtmechanismen zijn ontoereikend. De invoering van de AVG heeft ons geleerd dat reactieve handhaving niet werkt. Voor AI moeten we het anders aanpakken: met professionalisering van AI-ontwikkelaars, sectorgerichte richtlijnen, technologische ondersteuning…","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2025\u002F10\u002Ftoezicht-wmo-wet-maatschappelijke-ondersteuning-2015-toezichthouder-gemeenten-GGD.jpg",{"slug":108,"title":109,"date":110,"categories":111,"excerpt":115,"image":116,"thumb":117,"imageAlt":109},"16-ai-modellen-getest-165x-goedkoper-zelfde-prestatie","16 AI-modellen getest: 165x goedkoper, zelfde prestatie?","2025-09-02T08:12:10",[112],{"slug":113,"name":114},"pioniers-van-ai","Pioniers van AI","Om overzicht te krijgen welke taalmodellen goed werken voor Nederlandse toepassingen, testte ik 16 toonaangevende AI-modellen op duizenden echte Nederlandse eindexamenvragen. De resultaten zijn verrassend: sommige modellen kosten 165 keer meer dan anderen voor identieke prestaties. GPT-5 Mini blijkt net zo accuraat als het duurdere GPT-5, terwijl open-source modellen zoals DeepSeek-R1 onverwacht sterke prestaties leveren.…","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2025\u002F09\u002Fmodels_vs_subjects_heatmap-scaled.png","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2025\u002F09\u002Fmodels_vs_subjects_heatmap-768x524.png",{"slug":119,"title":120,"date":121,"categories":122,"excerpt":126,"image":127,"thumb":128,"imageAlt":120},"638-2","AI in de zorg: geen magie, wel een waardevolle hulp","2025-08-21T10:26:39",[123],{"slug":124,"name":125},"publicatie","Publicatie","Samen met Marcel Worring schreef ik voor NTVG een artikel over kunstmatige intelligentie in de zorg. We onderzoeken hoe AI en zorgprofessionals elkaar kunnen versterken, van diagnostiek tot patiëntmonitoring. Het stuk belicht zowel de veelbelovende mogelijkheden – zoals AI-ondersteuning bij het detecteren van poliepen die het aantal gemiste diagnoses halveert – als de uitdagingen rond…","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2025\u002F08\u002FD8427_F0-1.jpg","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2025\u002F08\u002FD8427_F0-1-768x576.jpg",{"slug":130,"title":131,"date":132,"categories":133,"excerpt":135,"image":136,"thumb":137,"imageAlt":131},"ai-fotos-wurmen-zich-tussen-google-resultaten","AI-foto’s wurmen zich tussen Google-resultaten","2025-05-27T07:27:45",[134],{"slug":28,"name":29},"In samenwerking met de Volkskrant deed ik onderzoek naar de invasie van AI-gegenereerde afbeeldingen in Google’s zoekresultaten. Het blijkt dat kunstmatige intelligentie zich steeds vaker tussen echte beelden wurmt – bij onderwerpen als ‘beauty’ is maar 69% van de afbeeldingen nog daadwerkelijk echt. Door 4.248 zoekopdrachten te analyseren met geavanceerde detectiemodellen, bracht ik in kaart…","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2025\u002F05\u002FScreenshot-2025-05-27-at-09.25.22.png","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2025\u002F05\u002FScreenshot-2025-05-27-at-09.25.22-768x488.png",{"slug":139,"title":140,"date":141,"categories":142,"excerpt":150,"image":151,"thumb":152,"imageAlt":140},"de-ai-revolutie-door-de-ogen-van-een-pionier","De AI-revolutie door de ogen van een pionier","2025-04-29T06:09:31",[143,146,147],{"slug":144,"name":145},"ai-spreker","AI Spreker",{"slug":113,"name":114},{"slug":148,"name":149},"wat-is-de-toekomst-van-ai","Wat is de toekomst van AI","Als Machine Learning Engineer en oprichter van The AI Factory ontwikkelt Maarten Sukel  AI-systemen. Daarnaast is hij auteur van De AI Revolutie en promoveerde hij aan de Universiteit van Amsterdam op AI. Op C-day25 is hij keynote spreker. Maarten zijn standpunt? Communicatieprofessionals moeten niet afwachten, maar een leidende rol pakken en begrijpen hoe AI werkt. Dit is…","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2025\u002F04\u002Fmaarten-3fotocreditsrubycruden.jpg","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2025\u002F04\u002Fmaarten-3fotocreditsrubycruden-768x512.jpg",{"slug":154,"title":155,"date":156,"categories":157,"excerpt":159,"image":160,"thumb":161,"imageAlt":155},"beleidsradar-nl-maakt-democratie-transparanter-met-kunstmatige-intelligentie","BeleidsRadar.nl maakt democratie transparanter met kunstmatige intelligentie","2025-01-29T07:30:00",[158],{"slug":113,"name":114},"Wat gebeurt er echt in Den Haag en Brussel? Vanaf vandaag geeft BeleidsRadar.nl antwoord in seconden. Dr. Maarten Sukel lanceert namelijk een AI-assistent die politieke besluitvorming transparanter maakt. BeleidsRadar.nl zet zorgvuldig ontwikkelde AI-technologie in om democratische processen inzichtelijker te maken voor iedereen. Het platform maakt hiermee actuele en historische beleidsinformatie breed toegankelijk.   Diverse AI…","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2025\u002F01\u002FScreenshot-2025-01-28-at-13.34.22-png.webp","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2025\u002F01\u002FScreenshot-2025-01-28-at-13.34.22-768x396.webp",{"slug":163,"title":164,"date":165,"categories":166,"excerpt":168,"image":169,"thumb":170,"imageAlt":164},"dr-kelder-en-co-ai-vloek-of-zegen","dr Kelder en Co: AI: vloek of zegen?","2024-11-19T14:31:16",[167],{"slug":28,"name":29},"Wordt de mens straks ingehaald door zijn eigen creatie? En hoe gaat kunstmatige intelligentie onze samenleving veranderen?dr. Maarten Sukel is AI-expert en net gepromoveerd op AI-oplossingen voor complexe maatschappelijke vraagstukken. Denk aan slimme camera’s die herkennen waar afval ligt op straat of apps die de verkoop van supermarkten voorspellen om zo de voedselverspilling te minimaliseren. Sukel praat met ons over de kansen en gevaren die aan deze technologie kleven. Want hoe zorgen we ervoor dat kunstmatige intelligentie niet ontwricht maar juist iets positiefs bijdraagt aan onze maatschappij?","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F11\u002FScreenshot-2024-11-29-at-15.32.56-png.webp","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F11\u002FScreenshot-2024-11-29-at-15.32.56-768x404.webp",{"slug":4,"title":5,"date":6,"categories":172,"excerpt":17,"image":18,"thumb":19,"imageAlt":5},[173,174,175],{"slug":9,"name":10},{"slug":12,"name":13},{"slug":15,"name":16},{"slug":177,"title":178,"date":179,"categories":180,"excerpt":182,"image":183,"thumb":184,"imageAlt":178},"561-2","Maarten Sukel over AI voor ouderen bij Meldpunt","2024-10-29T14:40:53",[181],{"slug":28,"name":29},"Maarten Sukel, universitair onderzoeker en auteur van De AI Revolutie, vergelijkt de opkomst van kunstmatige intelligentie met de introductie van de stoomtrein tijdens de industriële revolutie. In de uitzending van MAX Meldpunt legt hij uit hoe AI het dagelijks leven van ouderen kan verrijken. Denk aan toepassingen zoals gezondheidszorg, waar AI vroegtijdig ziektes kan signaleren, of eenvoudige tools zoals een navigatie-app. Tegelijk erkent Sukel de zorgen en vragen rondom AI, en moedigt hij ouderen aan om op een laagdrempelige manier kennis te maken met deze technologie. “De stoomtrein is weer vertrokken, en AI biedt kansen voor iedereen.”","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F11\u002FScreenshot-2024-11-29-at-15.41.07-png.webp","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F11\u002FScreenshot-2024-11-29-at-15.41.07-768x401.webp",{"slug":186,"title":187,"date":188,"categories":189,"excerpt":194,"image":195,"thumb":196,"imageAlt":197},"gebruikt-de-tweede-kamer-ondanks-een-verbod-toch-generatieve-modellen-om-te-schrijven-of-reflecteren-ze-vaker","Gebruikt de Tweede Kamer ondanks een ‘verbod’ toch generatieve modellen om te schrijven (of reflecteren ze vaker)?","2024-10-25T10:46:33",[190,193],{"slug":191,"name":192},"ai-en-veiligheid","AI en veiligheid",{"slug":103,"name":104},"Generatieve AI is als de uitvinding van het toetsenbord of van de pen: weigeren ermee te leren werken is een goede manier om boventallig te worden. Voor rijksambtenaren is er in veel gevallen een verbod op het gebruik van…","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F10\u002Fheader-tweede-kamer-ai-generatieve-modellen.jpg","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F10\u002Fheader-tweede-kamer-ai-generatieve-modellen-768x432.jpg","tweede kamer AI",{"slug":199,"title":200,"date":201,"categories":202,"excerpt":205,"image":206,"thumb":207,"imageAlt":208},"muziek-kunst-en-kunstmatige-intelligentie","Muziek, kunst en (kunst)matige intelligentie","2024-10-25T10:43:45",[203,204],{"slug":191,"name":192},{"slug":103,"name":104},"Recentelijk heeft kunstmatige intelligentie (AI) voor opschudding gezorgd in de creatieve wereld, vooral binnen de muziekindustrie. Nieuwe platforms zoals Suno.ai en Udio stellen gebruikers in staat om binnen enkele seconden muziek te genereren in de stijl van bekende artiesten wat vragen oproept over originaliteit en auteursrecht. Herman van Veen, een gerenommeerde…","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F10\u002Fmuziek-kunst-matige-intelligentie-header-blog.jpg","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F10\u002Fmuziek-kunst-matige-intelligentie-header-blog-768x432.jpg","muziek en kunstmatige intelligentie",{"slug":210,"title":211,"date":212,"categories":213,"excerpt":218,"image":219,"thumb":220,"imageAlt":221},"waarom-het-geen-goed-idee-is-om-cameras-aan-duiven-te-hangen","Waarom het geen goed idee is om camera’s aan duiven te hangen","2024-10-25T09:39:57",[214,215],{"slug":191,"name":192},{"slug":216,"name":217},"ai-in-publieke-ruimtes","AI in Publieke Ruimtes",". Slimme camera’s die hangen aan duiven en op het hoofd van paarden worden gezet om drugscriminaliteit tegen te gaan. Dit klinkt misschien als het scenario van een sciencefictionfilm, maar het werd (bijna) werkelijkheid in een van de meest onverwachte telefoongesprekken die ik ooit heb…","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F10\u002Fcameras-aan-duiven-header-maarten-sukel.jpg","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F10\u002Fcameras-aan-duiven-header-maarten-sukel-768x432.jpg","camera aan duiven",{"slug":223,"title":224,"date":225,"categories":226,"excerpt":229,"image":230,"thumb":231,"imageAlt":232},"de-digitale-realiteit-zijn-we-kwijt-en-komt-ook-niet-meer-terug","De digitale realiteit zijn we kwijt en komt ook niet meer terug","2024-10-25T09:22:04",[227,228],{"slug":12,"name":13},{"slug":148,"name":149},". De opkomst van geavanceerde algoritmen, die in staat zijn om teksten, beelden en zelfs audio te genereren die nauwelijks van menselijke creaties te onderscheiden zijn, maakt het ontwikkelen van systemen die deze AI-creaties kunnen identificeren een logische stap. Zo zou het mogelijk worden om…","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F10\u002FDe-digitale-realiteit-header-Sconehenge.jpg","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F10\u002FDe-digitale-realiteit-header-Sconehenge-768x432.jpg","de digitale realiteit",{"slug":234,"title":235,"date":236,"categories":237,"excerpt":241,"image":242,"thumb":243,"imageAlt":244},"is-social-media-het-nieuwe-tabak","Is social media het nieuwe tabak?","2024-10-21T13:53:23",[238],{"slug":239,"name":240},"ai-voor-personen","AI voor Personen","In 1930 werd er breed reclame gemaakt voor sigaretten: minder irritatie van de keel, lekker ontspannen en een hulpmiddel tegen hoesten. Nu, bijna 100 jaar later, is het duidelijk: roken veroorzaakt kanker en een breed scala aan gezondheidsrisico’s, en de tabaksindustrie heeft hier jaren over gelogen. Daarnaast heeft de tabaksindustrie…","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F10\u002Fsocial-media-verslaving_header.jpg","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F10\u002Fsocial-media-verslaving_header-768x432.jpg","social media verslaving",{"slug":246,"title":247,"date":248,"categories":249,"excerpt":252,"image":253,"thumb":254,"imageAlt":247},"nederlandse-organisaties-flirten-met-risicovolle-algoritmes","Nederlandse Organisaties Flirten met Risicovolle Algoritmes","2024-10-21T13:44:33",[250,251],{"slug":83,"name":84},{"slug":191,"name":192},". Afgelopen week heb ik het nieuws rondom AI gevolgd en het viel me op dat er voortdurend keuzes werden gemaakt – sommige nadelig voor de samenleving en andere positief. Opvallend genoeg nam Google een goed besluit, terwijl een Nederlandse supermarkt en het merendeel van het Nederlandse hoger onderwijs naar mijn…","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F10\u002FNederlandse-Organisaties-Flirten-met-Risicovolle-Algoritmes.jpg","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F10\u002FNederlandse-Organisaties-Flirten-met-Risicovolle-Algoritmes-768x432.jpg",{"slug":256,"title":257,"date":258,"categories":259,"excerpt":262,"image":263,"thumb":264,"imageAlt":265},"zitten-we-met-de-technologie-van-de-toekomst-vast-in-het-verleden","Zitten we met de technologie van de toekomst vast in het verleden?","2024-10-21T13:42:49",[260,261],{"slug":12,"name":13},{"slug":148,"name":149},"Wat heeft een eikenprocessierups te maken met hetero normatieve generatieve AI? Waarom lijken algoritmes steeds beter te worden, maar blijven ze toch dezelfde fouten maken? Deze week ga ik in op hoe de output van algoritmes kwalitatief beter lijkt, maar toch vaak dezelfde fouten…","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F10\u002Fvast-in-het-verleden-ai_header-1.jpg","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F10\u002Fvast-in-het-verleden-ai_header-1-768x432.jpg","de technologie van de toekomst",{"slug":267,"title":268,"date":269,"categories":270,"excerpt":273,"image":274,"thumb":275,"imageAlt":276},"de-ai-act-een-pakket-aan-stokken-om-mee-te-slaan-maar-wie-vangt-de-klappen","De AI Act: Een pakket aan stokken om mee te slaan, maar wie vangt de klappen?","2024-10-21T13:23:38",[271,272],{"slug":191,"name":192},{"slug":103,"name":104},"Afgelopen woensdag was het zover: de AI act werd aangenomen. Hoewel het waarschijnlijk nog enkele jaren duurt voordat toezichthouders deze regels zullen handhaven, staat vast dat er nu een set regelgeving rondom AI is. In mijn boek “De AI Revolutie”…","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F10\u002Fde-AI-act_Maarten-Sukel-AI-spreker_Header.jpg","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F10\u002Fde-AI-act_Maarten-Sukel-AI-spreker_Header-768x432.jpg","de AI act",{"slug":278,"title":279,"date":280,"categories":281,"excerpt":284,"image":285,"thumb":286,"imageAlt":287},"moet-ai-stemreplicatie-verboden-worden","Moet AI-stemreplicatie verboden worden?","2024-10-21T13:06:39",[282,283],{"slug":191,"name":192},{"slug":103,"name":104},"Stemreplicatie is door recente technologische doorbraken eenvoudiger dan ooit. Tijdens de boekpresentatie van “De AI Revolutie” liet ik stemmen horen van Koning Willem Alexander, Burgemeester Femke Halsema en historicus Maarten Van Rossem. Deze publieke figuren spraken woorden die zij nooit hadden uitgesproken. Het is met generatieve spraak modellen mogelijk om met ongeveer…","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F10\u002Fpexels-olly-3761509-1.jpg","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F10\u002Fpexels-olly-3761509-1-768x432.jpg","AI-stemreplicatie",{"slug":289,"title":290,"date":291,"categories":292,"excerpt":295,"image":296,"thumb":297,"imageAlt":298},"laten-we-anders-praten-over-ai-voorbij-hallucinaties-en-de-terminator","Laten we anders praten over AI: Voorbij Hallucinaties en de Terminator","2024-10-21T12:32:02",[293,294],{"slug":12,"name":13},{"slug":148,"name":149},". Waarom heeft Hollywood ervoor gezorgd dat gesprekken over AI lastig zijn geworden? En waarom is het voor techbedrijven voordelig om een taalmodel dat incorrecte informatie geeft hallucinaties te noemen? Deze week schrijf ik een artikel over hoe de termen die we gebruiken als we het…","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F10\u002Ftechnologie-nuttig-inzetten-voor-de-samenleving_header.jpg","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F10\u002Ftechnologie-nuttig-inzetten-voor-de-samenleving_header-768x432.jpg","technologie inzetten voor de samenleving",{"slug":300,"title":301,"date":302,"categories":303,"excerpt":310,"image":311,"thumb":312,"imageAlt":313},"keuzes-die-we-als-samenleving-maken-over-ai-lessen-van-de-romeinen","Keuzes die we als samenleving maken over AI: Lessen van de Romeinen","2024-10-21T12:24:44",[304,307],{"slug":305,"name":306},"het-begin-van-ai","Het begin van AI",{"slug":308,"name":309},"vroege-ontwikkelingen","Vroege Ontwikkelingen",". Beslissingen van Romeinse werklieden, duizenden jaren geleden genomen, oefenen potentieel nog altijd invloed uit op het hedendaagse leven. Hoe zit dat precies? En op welke manier zullen de huidige beslissingen over kunstmatige intelligentie invloed blijven uitoefenen, wellicht zelfs voor eeuwen? Dit artikel verkent het…","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F10\u002Fkeuzes-samenleving-AI_header.jpg","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F10\u002Fkeuzes-samenleving-AI_header-768x432.jpg","AI keuzes samenleving",{"slug":315,"title":316,"date":317,"categories":318,"excerpt":323,"image":324,"thumb":325,"imageAlt":326},"fragment-uit-de-ai-revolutie","Fragment uit ‘De AI Revolutie’","2024-10-21T12:21:41",[319,322],{"slug":320,"name":321},"oplossingen-voor-complexe-problemen","Oplossingen voor Complexe Problemen",{"slug":148,"name":149},"De AI-Revolutie: een introductie van een spannende serie. In deze wekelijkse serie van artikelen zal ik ingaan op diverse onderwerpen die ook in het boek ‘De AI-Revolutie’ aan bod komen. Deze week een fragment uit het boek om een idee te geven waar het over gaat. De komende maanden schrijf ik elke week een artikel waarin…","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F09\u002FMaarten-Sukel_header_BlackWhite_AI-Revolutie_1920x1080.jpg","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F09\u002FMaarten-Sukel_header_BlackWhite_AI-Revolutie_1920x1080-768x432.jpg","De AI-Revolutie",{"slug":328,"title":329,"date":330,"categories":331,"excerpt":334,"image":335,"thumb":336,"imageAlt":337},"clearview-ai-krijgt-megaboete-maar-wanneer-wordt-de-overheid-gecontroleerd","Clearview AI krijgt megaboete, maar wanneer wordt de overheid gecontroleerd?","2024-09-29T09:13:29",[332,333],{"slug":83,"name":84},{"slug":191,"name":192},"Clearview AI kreeg recent een boete van 30,5 miljoen euro voor het overtreden van de privacywetgeving door een database aan te leggen met gegevens van 30 miljard mensen (waarschijnlijk gezichten, aangezien er anders meer mensen in staan dan er op aarde leven). Veel AI technieken zoals…","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F09\u002FBlog_Clearview-Megaboete_header-1920x1080-1.jpg","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F09\u002FBlog_Clearview-Megaboete_header-1920x1080-1-768x432.jpg","Clearview boete",{"slug":339,"title":340,"date":341,"categories":342,"excerpt":344,"image":345,"thumb":346,"imageAlt":340},"567-2","Brief aan de Tweede Kamer over de impact van generatieve AI op de samenleving","2024-02-03T14:46:00",[343],{"slug":28,"name":29},"‘Generatieve AI raakt de samenleving tot in de haarvaten’. Dat staat in een gister verschenen brief van de hand van demissionair staatssecretaris Alexandra van Huffelen en demissionair ministers Micky Adriaansens en Robbert Dijkgraaf, waarin hun visie op deze technologie wordt beschreven. Schrijver Maarten Sukel praat erover bij Roos","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F11\u002FScreenshot-2024-11-29-at-15.46.49-png.webp","\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F11\u002FScreenshot-2024-11-29-at-15.46.49-768x398.webp",1793117629356]